sing, zoals zonne-energie, bodemwarmte, restwarmte of warmtekrachtkoppeling. Een populaire oplossing is bijvoorbeeld de combinatie van PV-panelen en batterijen. Maar dan kom je de winter al niet door. Dan kun je het aantal PV-panelen wel blijven uitbreiden, maar dat knelt met je materialenpaspoort. Wij gaan daarom uit van een off-grid energiesysteem op basis van meerdere energiebronnen. Maar koppeling met het vaste netwerk blijft ook altijd mogelijk, bijvoorbeeld met het oog op toekomstige ontwikkelingen.” HOE WERKT HET? Coos legt uit hoe het off-grid energiesysteem is opgebouwd: “Het microgrid levert in een eigen netwerk zowel elektriciteit als warmte. Het systeem bestaat onder meer uit PV-panelen op de daken van de woningen, die stroom leveren aan een batterij in een centraal opgestelde techniekopstelling. Daar bevinden zich tevens een mini-stroomgenerator (WKK, red.) met brandstofopslagtank als noodstroomvoorziening en lucht- en bodemwarmtepompen. In de woningen komt een water gevoede warmtepompboiler en vloerverwarming.” Rondom de centrale techniekruimte is plaats voor laadpunten voor elektrische auto’s. Deze laadpunten maken gebruik van load balancing om automatisch het laadvermogen aan te passen aan zodat primaire processen voorrang krijgen en de stroomcapaciteit optimaal wordt benut. De brandstofopslagtank hoort bij de mini-WKK en kan gevuld worden met propaan, groengas. De inzet van een brandstofcel met waterstof is ook een optie. Coos: “De aanvoer van waterstof is duur en groengas moet in de omgeving voorradig zijn. Aardgas wordt uitgefaseerd, dus dan is meestal het goedkope propaan het meest aantrekkelijk. Maar we willen ons niet beperken tot één brandstof.” Het systeem heeft ook een bodem- en luchtwarmtepomp. Coos legt uit: “De bodem moet na onttrekking van warmte of koude weer in balans kunnen komen. Tapwater kun je het beste met bodemwarmte verwarmen aan het eind en na de winter. In de zomer gebruik je luchtwarmte. In die optimalisatie zit veel kennis en ervaring. Het zijn niet de goedkoopste oplossingen, maar ze leveren het beste resultaat. De flexibiliteit en betrouwbaarheid van het systeem is de kracht.” PROJECT SCHAGEN Het eerste Microgrid-ST is in 2024 toegepast in Schagen in het project De Lus. Zoals al opgemerkt betreft het hier huisvesting in de vorm van 96 appartementen voor 336 arbeidsmigranten. In Schagen en omgeving zijn veel arbeidsmigranten actief in verschillende sectoren. Het project is gebouwd door Ursem Modulaire Bouw voor opdrachtgever HomeFlex. “In Schagen hebben we in verband met redundantie twee mini-WKK’s geplaatst in de centrale techniekruimte. Bewoners denken bij WKK’s gelijk aan enorme apparaten die bovendien veel lawaai maken, maar deze mini-WKK’s zijn kleiner dan een tafelblad en heel stil. Ze draaien op het goedkope propaangas als noodbrandstof. Het geheel is voorzien van een 2-pijps distributie naar de woningen, op andere locaties kan dit ook inclusief koeling”, aldus Cees. Volgens de ondernemer maakt het microgrid gebruik van een smart regeling op basis van kunstmatige intelligentie, oftewel AI. “Wij krijgen van het KNMI het verwachte weer van de volgende dag, gebaseerd op AI. Hierdoor is het mogelijk om, anticiperend op de weersverwachting, de verschillende opwekkingsinstrumenten zo efficiënt en voordelig mogelijk Systeemweergave Microgrid-ST. Coos Schouten: “Met ons microgridnetwerk hoef je geen kosten te maken voor netverzwaring. Ons voorstel aan de overheid is om deze kostenbesparing als subsidie te verstrekken, waardoor de meerkosten van ons innovatieve systeem zijn gedekt.” Centrale techniekopstelling met mini-stroomgenerator (WKK) met brandstofopslagtank als noodstroomvoorziening en lucht- en bodemwarmtepompen. 22 BOUWBELANG | NUMMER 4 - 2025
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=