BOUWBELANG 2 - 2026 7 ACTUEEL EIB: Omvang schijnzelfstandigheid lijkt beperkt Nieuwe beleidsadviseur vakmanschap, veiligheid en arbo Salomon Stam is per 1 mei 2026 bij Aannemersfederatie Nederland Bouw en Infra (AFNL) in dienst getreden als beleidssecretaris vakmanschap, veiligheid en arbeidsomstandigheden. Stam (46) zal voor de Aannemersfederatie en de aangesloten branches het beleid op het terrein van vakmanschap, veiligheid en arbeidsomstandigheden volgen en analyseren en dit vertalen naar beleidsstandpunten en adviezen ter zake regelgeving. Daarnaast zal hij deze vertalen naar praktische adviezen, richtlijnen en instrumenten voor mkb-bedrijven in bouw en infra. De afgelopen jaren was Stam actief als beleidscoördinator/ programmamanager preventieve bedrijfsgeneeskundige zorg voor de Bouw & Infrasector bij Volandis, in diverse management- en adviesfuncties binnen de gehandicapten- en ouderenzorg bij Parc Spelderholt en daarvoor bij diverse organisaties als manager en coördinator. Op basis van harde meetbare indicatoren zoals het uurtarief, het aantal opdrachtgevers en het omzetaandeel van de belangrijkste opdrachtgever lijkt schijnzelfstandigheid relatief beperkt voor te komen in de bouw. Dit concludeert het Economisch Instituut voor de Bouw. De conclusies van het EIB staan in de verschenen studie ‘Schijnzelfstandigheid in de bouw en infra’. Op basis van harde meetbare indicatoren zoals het uurtarief, het aantal opdrachtgevers en het omzetaandeel van de belangrijkste opdrachtgever lijkt schijnzelfstandigheid relatief beperkt voor te komen in de bouw. Bij overige indicatoren is het beeld vaak moeilijk te interpreteren. Met gerichte risicoselectie op basis van duidelijke criteria is goede handhaving mogelijk, wat voordelen kan opleveren voor alle partijen in de bouw. Daling aantal zelfstandigen Na tien jaar groei daalde in 2025 het aantal zelfstandigen in de bouw met 4,5%. Deze trendbreuk lijkt het gevolg te zijn van het vervallen van het handhavingsmoratorium rond schijnzelfstandigheid. Van de bedrijven die zzp’ers inhuren heeft een ruime meerderheid de zzp’ers een aanbod gedaan om in dienst te treden. Zzp’ers gaan hier echter maar beperkt op in; de meeste zzp’ers in de bouw blijven liever zelfstandig en verwachten dat ook te blijven. Daarnaast zijn door veel bedrijven contracten kritisch herzien, is de wijze van inhuur aangepast en is scherper gescreend op ondernemerschap. Op basis van analyse van harde criteria concludeert het EIB dat schijnzelfstandigheid in de bouwsector weinig lijkt voor te komen. Zo is financiële kwetsbaarheid relatief beperkt: slechts 3% van alle zzp’ers heeft een gemiddeld uurtarief van € 36,- of lager. Daarnaast werkt bijna 90% van de zzp’ers voor meer dan drie opdrachtgevers, terwijl ongeveer 16% van de zzp’ers voor meer dan 70% van de omzet afhankelijk is van één opdrachtgever. Bij zzp’ers die voornamelijk voor aannemers werken en bij zzp’ers met een buitenlandse achtergrond lijken er vaker aanwijzingen te zijn voor schijnzelfstandigheid. Maatwerk vereist De criteria die doorgaans worden gebruikt bij het beoordelen van schijnzelfstandigheid gelden voor zeer uiteenlopende sectoren in de Nederlandse economie. Bij toepassing van de criteria is, net als bij andere sectoren, maatwerk vereist dat recht doet aan de karakteristieken van de bouw. Met gerichte risicoselectie op basis van duidelijke criteria kunnen productieve resultaten worden behaald. Dit maakt een doelmatige inzet van de handhavingscapaciteit mogelijk en zorgt voor meer zakelijkheid in de relatie tussen zzp’ers en ondernemers. Daarnaast stimuleert dit zzp’ers tot actiever ondernemerschap, wat ook in hun eigen belang is. (Bron: EIB) Werkzame personen in de bouwnijverheid, in duizenden 2021 2022 2023 2024 2025 0 100 200 300 400 Trendbreuk zelfstandigen in de bouw LEES DE VOLLEDIGE PUBLICATIE OP EIB.NL/PUBLICATIES Na tien jaar groei daalt het aantal zelfstandigen indebouw. In 2025 ligt het aantal (gecorrigeerd voor seizoenseffecten) 4½% lager dan in 2024. Werknemers Zelfstandigen bouwnijverhei pid, in duizenden
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=